Şakirin Cami / Zeynep Fadıllıoğlu


7 Mayıs 2009 tarihinde, 10.000 metrekare üzerine kurulmuş tek kubbeli, 500 kişi kapasiteli yapı, Semiha ve İbrahim Şakir’in anısına çocukları tarafından İstanbul Karacaahmet'te yaptırıldı. İç dekorasyonunu -bir kadın- iç mimar Zeynep Fadıllıoğlu’nun yaptığı cami, bu yönüyle ilk olma özelliğini taşıyor. Şakir kardeşlerin anne babalarının vefat edip Karacaahmet mezarlığına defnedilince, Cami'nin yeterli olmadığını düşünmeleri üzerine anne ve babalarının anısına bu camiyi tekrardan yaptırdılar. Caminin tasarımı Hüsrev Tayla ’ya aitken iç dekorasyonunu Zeynep Fadıllıoğlu’nun üstlenmesiyle, “bir kadın tarafından tasarlanmış ilk cami” olarak tanınmıştır.


Değişik mimari tasarımıyla dikkat çektiği kadar iç dekorasyonundaki kadın eli imzasıyla da ilgi odağı olan cami, Türkiye'nin en modern camileri arasında başı çekmektedir. Arapça “Müteşekkir” anlamına gelen Şakirin caminin üç tarafı camlarla çevrilidir ve her biri 35 metre yüksekliğinde iki minaresi bulunmaktadır. Caminin kubbe kasnağı ve üzerindeki hat yazıları, Hattat imam Hüseyin Kutlu tarafından yazılmıştır. Ana kubbenin ortasında Fatr suresi, kubbe kuşağında Mülk Suresi ve kenarlarda da Allah, Muhammed, Hz.Ebubekir, Hz.Ömer, Hz.Osman, Hz.Ali, Hz.Hasan ve Hz.Hüseyin’in isimlerinden oluşan levhalar bulunmaktadır. Ana kubbenin zemin renkleri Tophane Sanatı’nın renklerinden seçilmiş, caminin mavi kubbesi, tasarımını Arnold Chan’ın yaptığı gece ışık efektiyle oluşturulmuştur. Cepheler alüminyum Selçuk dökme deseninden esinlenilerek tasarlanmıştır. Kubbe, balık pulu formunda tasarlanarak kompozit levhalarla kaplanmıştır. Minberin katmanlarında farklı karanfil yaprakları kainatı temsil etmektedir. Mihrap, Selçuk Rumi deseni ve turkuazından esinlenilerek oluşturulmuştur.

Avize, iç içe geçmiş üç halka olarak tasarlanmış, halkalarını çevreleyen yüzeylere Allah’ın 99 ismi ve Nur Suresi yazılmış olup bronz ve ayna olarak oluşturulmuştur.

Caminin İstanbul’un Anadolu yakasındaki protokol camisi olma işlevi kazanacağı düşünülmektedir. Modern mimari açıdan dikkat çeken Şakirin Camisi, pek çok turist çekmektedir. Şatafata kaçılmamış, abartılmamış ve İslam estetiğinden Selçuklu sanatına, Osmanlı kültüründen Cumhuriyet ve çağdaş sanatlara kadar her motif, her dekor ince bir zekâ ile nakşedilmiş. Görenleri hayran bırakan, iç huzuru veren manevi dünyamızı dış dünya ile bütünleştiren bu muazzam esere hayat kazandıranın bir kadın Mimar olması da oldukça heyecan verici evet. Her caminin bir ölçüsü var, her cami mimarisiyle, süslemeleriyle bulunduğu mekanla, bulunduğu semtle, ismiyle, farklı bir hikaye anlatır. Camiler, sadece taştan, tuğladan ibaret mekanlar değildir. Camiler sadece ibadet mekanları da değildir. Her cami bizim kardeşliğimizin, dayanışmamızın, birlik ve beraberliğimizin, insan sevgimizin hoşgörümüzün yuvasıdır ve ocağıdır.

Lakin bana göre; camilerimizin asıl özelliği dinimizin de gerektirdiği gibi sadeliği yansıtabiliyor olmasıdır. Eğer ben, hayattan veya mekandan oluşan süregelen şatafattan sıyrılmayı başarabiliyor ve aynı zamanda kendimi (ama sadece kendimi hissedip dinleyebiliyorsam) en tabii bulabiliyorsam hiçbir sorun yok ama böyle bir şeyin oldukça güç olduğu kanaatindeyim ve insanın kendisini tamamıyla böyle mekanlarda Allah’la arasında bölücü hiçbir şey olmadan huzurlu hissedebiliyor olması gerekmektedir. Yani ben gerekirse dua ederken oranın huzuru içinde huşu ile gözlerimi kapatabilmeliyim. Altın varaklarına, göze batan büyük yapay aydınlatmalarına veya halıların karışık lüks desenlerine hiçbir şekilde gözüm ilişmemeli. Çünkü ‘'bana bahşedilmiş en özel yer'’ bilinciyle gidiyorum bu mekana.

Evet, yine geçmişimizden, geleneklerimizden, kültürümüzden kopulmaksızın bazı mesajlar vererek ince ince işlenmiş bir yapıt bu camii. Ama bir ‘'Emre Arolat’' projesi olan Sancaklar Camisi gibi eşsiz ve içinde kaybolacağım bir cami de değil ne yazık ki, üzgünüm.








KÜNYE

Mal sahibi: İstanbul Belediyesi

İşveren: Ghassan Şakir, Gazi Şakir ve Gade Şakir

Mimari Proje: Hüsrev Tayla (Y.Mimar)

İç Mekân Tasarımı: Zeynep Fadıllıoğlu

Uygulama: Mimyapı Mimarlık İnş. Tic.Ltd. Şti.

Yüklenici: Armağan İnşaat & Metot Mimarlık



MERVE ÖZEŞ

İç Mimar